Cualedro aprenderá sobre a orixe dos seus topónimos

Esta iniciativa de divulgación cultural, organizada pola Real Academia Galega (RAG) co apoio da Secretaría Xeral de Política Lingüística, quere achegar á veciñanza a historia que agochan os “microtopónimos”, que son os nomes particulares que reciben as leiras, fontes, camiños, devesas, lugares e ata pedras en Galicia.

A elección de Cualedro non é casual, xa que en só vinte anos este municipio perdeu un 30% dos seus veciños, e máis da metade dos cualedraos superan os 60 anos. De aí a importancia de acudir a lugares avellentados nos que a riqueza dos nomes dos nosos topónimos, moitos vencellados á oralidade, está en risco de desaparecer cos seus derradeiros habitantes.

O encargado de impartir a charla será Vicente Feijoo, natural do Riós e filólogo da RAG. Tamén é o coordinador técnico de “Galicia Nomeada”, o proxecto de recuperación da microtoponimia que conta dende o 2019 cunha plataforma online que lle permite á cidadanía colaborar na recolla e xeolocalización de todo tipo de microtopónimos da nosa xeografía, e que amosará e ensinará a usar na charla.

Feijoo leva “25 anos traballando coa toponimia galega”, e opina que é “unha mágoa” que non se lle dea a importancia que ten a recolla desta información “cultural que hai detrás dos nomes dos lugares, e que tanta información nos da sobre o que fomos e o que somos”.

O filológo ademais afirma que Galicia é un “caso único en Europa, pola cantidade e variedade da nosa toponimia”. Tamén afirma que a xente sae “sorprendida ” do que descubren e aprenden nas charlas, que asimesmo teñen por obxectivo que a xente se anime a subir á plataforma fotos e información sobre os topónimos da súa contorna. O experto da Real Academia recoñece que, polo de agora, “estamos moi contentos coa participación cidadá”.

Orixe de Cualedro

Segundo a documentación histórica medieval á que tiveron acceso os profesionais da RAG, o topónimo Cualedro aparecía referenciado como “corleto” e “corledo”, o que en latín sería “corileto” ou “Corylus”, é dicir, “abeleiras”.

Porén, o significado da etimoloxía do nome “Cualedro” provén probablemente da presenza de abeleiras na zona onde se asenta esta localidade.