Asumir o que non controlas

Hai unha tentación moi humana: crer que, se estamos atentos abondo, se consumimos toda a información posible, imos conseguir ter a realidade baixo control. Mais a vida -e tamén a convivencia- sempre nos lembra o mesmo: non todo depende de nós. Aceptalo non é resignarse; é exercer responsabilidade, equilibrio e tamén unha forma de coidar o noso benestar psicolóxico colectivo.

Nestes días de frío e choiva persistente, tamén se nos move algo por dentro. Sabemos que o mal tempo pode afectar ao estado de ánimo e provocar unha certa oscilación emocional. Non é depresión, que vai por outros camiños, pero si unha baixada de enerxía que pode influír na maneira en que percibimos o que nos rodea. E cando o ánimo baixa, tamén pode alterarse a nosa percepción de seguridade.

Aquí entra unha distinción fundamental: seguridade obxectiva e seguridade subxectiva. A primeira mídese con datos: número de delitos, taxas por habitante, evolución anual. A segunda constrúese co que sentimos: tranquilidade, confianza ou inquietude. Ambas son reais, pero non sempre coinciden.

No caso de Ourense, a seguridade obxectiva é sólida. As taxas de criminalidade sitúan á provincia entre as máis seguras do Estado, por debaixo da media nacional. Iso non significa ausencia total de delitos, senón un nivel de risco baixo e controlado en termos comparativos. Ourense é, obxectivamente, unha cidade segura.

E esa realidade non é froito da casualidade. Sostense nunha magnífica labor de prevención, indagación e investigación dos feitos delictivos por parte das forzas e corpos de seguridade. A prevención evita que moitos delitos cheguen a producirse; a indagación permite detectar patróns e anticipar comportamentos; e a investigación garante que os feitos non queden impunes. Hai un traballo constante, profesional e discreto que explica por que os datos se manteñen estables.

A reincidencia é un reto complexo, ligado a factores sociais, adiccións e exclusión, pero tamén aos límites do sistema penal fronte á multirrepetición de feitos leves

Ademais, esa presenza policial verase reforzada nos próximos meses coa incorporación á Comisaría Provincial de Ourense de 18 axentes, que virán completar o Grupo da Unidade de Prevención e Reacción (UPR), unidade especializada en orde público, dotada de medios e formación axeitada para actuar en situacións de especial complexidade. Este reforzo incrementará a capacidade operativa, a visibilidade disuasoria e a rapidez de resposta.

Agora ben, tamén é certo que a seguridade subxectiva pode verse especialmente afectada por determinados feitos que, aínda sendo estatisticamente limitados, teñen impacto directo na vida diaria. Falamos de roubos con forza en vehículos ou en establecementos comerciais, así como de danos no mobiliario urbano. Son condutas que xeran malestar, que afectan a comerciantes e veciñanza, e que poden repetirse nun curto espazo de tempo por parte dun número reducido de autores.

Aquí aparece de novo o fenómeno da reincidencia. Non sempre son os delitos máis graves os que máis erosionan a confianza, senón aqueles que se repiten: o escaparate roto varias veces, o coche forzado na mesma zona, o banco público danado reiteradamente. A estatística global pode seguir sendo favorable, pero a percepción cambia cando a experiencia é directa e reiterada.

A reincidencia é un reto complexo, ligado a factores sociais, adiccións e exclusión, pero tamén aos límites do sistema penal fronte á multirrepetición de feitos leves. Afrontalos require coordinación entre seguridade, xustiza e políticas sociais, así como ferramentas eficaces que permitan cortar dinámicas reiteradas sen perder proporcionalidade.

Asumir o que non controlas significa aceptar que non existe seguridade absoluta. Sempre haberá risco residual. Pero tamén significa recoñecer o que funciona, valorar o traballo profesional e non deixar que o estado de ánimo -influído polo clima ou pola saturación informativa- substitúa aos feitos.

Ourense é unha cidade segura en termos obxectivos e sostida por unha actuación policial eficaz e comprometida. Defender esa realidade non implica negar problemas, senón dimensionarlos con equilibrio e seguir mellorando o que poida mellorarse.

Porque vivir ben tamén é isto: aceptar que non controlamos todo… e, precisamente por iso, cultivar unha mirada serena que nos permita convivir con confianza, fortalecer a cohesión social e mellorar o noso benestar psicolóxico como comunidade.