O berro de quito

O 10 de agosto de 1809 marcou un momento decisivo na historia de Quito e de toda Hispanoamérica. Naquela data de hai 217 anos, un grupo de crioulos e outros sectores da sociedade quiteña rebelouse contra as autoridades coloniais. Os sublevados depuxeron ó presidente da Real Audiencia de Quito, o conde Ruiz de Castilla, e constituíron unha Xunta Soberana de Goberno.

A iniciativa produciuse nun contexto de profunda crise política na monarquía española. En 1808, Napoleón Bonaparte invadira España e obrigara a abdicar ó rei Carlos IV. O seu fillo, Fernando VII, converteuse en rei, pero pouco despois foi deposto e mantido prisioneiro polos franceses. Ante esta situación, en diferentes territorios xurdiron xuntas que afirmaban gobernar en nome do monarca.

En Quito, os protagonistas do levantamento declararon a súa fidelidade a Fernando VII, aínda que ó mesmo tempo reclamaban unha maior autonomía fronte ás autoridades coloniais. Entre os principais impulsores do movemento destacaron Juan Pío Montúfar, Juan de Dios Morales, Manuel Rodríguez de Quiroga e Juan de Larrea.

A nova xunta pretendía organizar o goberno do territorio e defender os intereses dos quiteños. O acontecemento do 10 de agosto pasou así á historia como o Primeiro Grito de Independencia de Ecuador.

Con todo, o movemento non conseguiu consolidarse durante moito tempo. As autoridades españolas reaccionaron e o poder colonial foi restaurado. En 1810, unha dura represión contra os partidarios da revolución provocou numerosos mortos. A pesar da derrota, as ideas de autonomía e liberdade non desapareceron. Pola contra, continuaron estendéndose e contribuíron ó proceso independentista que triunfaría anos despois.

A importancia do levantamento de Quito transcende, polo tanto, os seus resultados inmediatos. O acontecemento converteuse nun símbolo da loita contra o dominio colonial español. Por iso Quito recibiu o título de Luz de América, en referencia ó seu carácter pioneiro.

A cidade é lembrada como un dos primeiros lugares de Hispanoamérica onde se intentou crear un goberno propio nun momento de crise da monarquía española. O 10 de agosto celébrase actualmente en Ecuador como unha data de gran significado nacional.