En débeda con el e coa súa laboura

Cando novelei a vida do marqués de Sargadelos e conde de Orbaiceta procurei documentarme. Comecei o proceso de coñecemento do personaxe convencido de que ía escribir a vida dun explotador, dun miserable, dun canalla e traidor á súa patria, en resume, dun mal nacido. Non foi así. Acabei escribindo a novela dun gran home e dunha gran persoa que é o que foi en realidade.

Traio a colación este recordo porque acaba de morrer Benigno Moure, sobre quen tamén escribín una novela consecuencia duns inicios que, á xente ourensá, non lle han resultar descoñecidos. Dende a partir da súa condición de sacerdote, levantou unha magna obra coñecida como a Fundación San Rosendo que non vou explicar agora no que se ocupa, pois todos a coñecemos.

Durante uns meses, semana a semana, luns tras luns, transcorreron as mañás de todos eses días mentres falaba con el indagando de primeira man todo aquelo que eu lera nos periódicos, escoitara nas emisoras de radio e contemplara nalgún que outro telexornal. Tamén, cada vez que me atopaba con algún vello amigo pola rúa, ó dicirlle en que me estaba ocupando, máis dun torcía o sorriso e deseguido me advertía: Benigno Moure, sacerdote crente en Deus (tamén os hai que non o son e o disimulan), fora xulgado e condenado por se facer co capital dunha anciá, acollida nunha das residencias fundadas polo crego; do crego do que acabei sendo amigo, admirador e defensor a ultranza como non era doado supoñer dende un comezo. Sucedeume con el o que xa me sucedera con Antonio Ibáñez. Menos mal que a Benigno, o meu amigo, a don Benigno o sacerdote, restáronlle por vivir unha decena máis de anos ata que entregou a súa alma ó Creador, no que cría e do que non só predicou ás súas crenzas senón que, a maiores, practicou estas e serviu á xente do seu pobo, do pobo común ó que todos nós pertencemos.

O que creo que debo dicir cada vez que o tema da súa vida se me prantexa, aínda hoxe, do xeito que explican estas liñas apresuradas; tan apresuradas como certas

Sei ben que isto que estou a escribir non é exactamente o obituario que se diría preceptivo. Pero é o que me sae dicir. O que creo que debo dicir cada vez que o tema da súa vida se me prantexa, aínda hoxe, do xeito que explican estas liñas apresuradas; tan apresuradas como certas. Benigno sufriu en silencio unha das campañas difamatorias máis asañadas que se deron neste país. Fíxoo en silencio e sen sinalar a ninguén co dedo. Quen queira coñecer o resultado daqueles meses que transcorreron mentres documentei e escribín a novela pode facelo léndoa, se é que a encontra porque non se reeditou dende entón.

Resumindo: Benigno Moure viviu modestamente mentres, a partires do feito de ser un precursor da realidade que agardaba por nós, polos galegos, soubo prever a despoboación do noso campo e o envellecemento dos seus habitantes antes, moito antes, de que o propio Goberno galego. Por iso creou as residencias prós vellos que quedarían arrombados nas aldeas ó tempo que creaba postos de traballo prá xente nova que xa non vivía do campo, porque o campo xa non era produtivo. A súa memoria merece unha homenaxe colectiva e un desagravio de todo canto foi culpabilizado porque os tempos, ás veces, son crueis cos millores de entre todos nós. A sociedade civil galega, non só a ourensá, está en débeda cun dos seus fillos máis preclaros.