Antonio Piñeiro

Nacido na Gudiña nos albores do século XVI, malia que o seu nome sexa sumamente coñecido son moitos e ignorados os aspectos da vida deste ourensán que, sen saber ler nin escribir foi pioneiro do transporte e as comunicacións no Novo Mundo

Non gozou de tempo suficiente para desenvolver o potencial humano que atesouraba. Aínda así deixou pegadas que paga a pena rescatar dun mozo que se fixo mestre e médico oculista e profesou un pensamento libertario que fendeu a guerra civil. A conmemoración anual do “Día do Traballo” pediume traer a colación a estas páxinas a algún sindicalista ourensán deses ós que o inexorable paso do tempo ocultou por baixo dun manto de silencio. A oportunidade concedéronma por unha banda o psiquiatra e historiador David Simón e pola outra o historiador Dionisio Pereira, que hai anos que o rescataron dese silencio e agora permítenme a min reactualizalo, porque, se ben a súa vida foi curta -morreu con 27 anos- non foi, nin moito menos, desperdiciada.

O día 26 de abril de 1846 unha ducia de oficiais do exército español foron asasinados por un pelotón de fusilamento na vila coruñesa de Carral, nacendo así o mito dos “Mártires de Carral”. Entre eles non está este ourensán porque se logrou zafar

Trazando as derradeiras curvas de ferradura que serpentean na subida cara ó monte do Forriolo, á procura da planicie de Antela, atópase unha vella casa grande, hoxe practicamente derruída, que atesoura silandeira a memoria soterrada dos Sotelo

Para a inmensa maioría é o nome dunha céntrica rúa ourensá. Sen embargo, Ramón Parada Justel foi algo máis ca iso. Un mozo que se cadra naceu nun lugar equivocado, nun tempo equivocado, que quixo ser pintor pero só chegou a ser un esbozo.

En Seixalbo saben ben del e estanlle moi agradecidos porque a sede actual da agrupación Agromadas foi o casal no que César Iglesias Freire naceu e de onde marchou á guerra de Cuba para acabar facendo fortuna na República Dominicana

Natural de Castro Caldelas, marchou a Cuba con quince anos, traballou no que lle saíu ó paso, fíxose chofer, regresou a por Rosalía a Vilamaior, volveu á illa e foi pioneiro da mecanización da roda de afiar..., ata que chegou Fidel e mandou “a parar”

Nacido en Xinzo de Limia, a vocación de servizo público levouno a integrarse moi pronto no corpo da Garda Civil. Como tenente destacou no celo posto na detención dos ladróns de casas reitorais que, impunes e temerarios, salteaban a provincia

Como edificio histórico que é, con centos de perpiaños pedindo “píntame!”, son varias as fachadas do convento tomadas como escaparate. Unhas teñen sido borradas. Outras lograron a categoría de indelebles e pasaron ó patrimonio histórico local

Naceu en Ourense cando o século XIX estaba a piques de mediar, no seo dunha familia orixinaria de Mondoñedo, pero pronto foi vivir a Lugo e despois a Santiago, rematando na coruñesa praza de María Pita unha vida solitaria por decisión persoal

Formou parte dunha abondosa familia orixinaria da patria nutricia dos paraugueiros de Ourense que viaxou a Cuba e despois de practicar a ambulancia por rueiros, camiños e vereas fundou unha fábrica que encheu de paraugas a Habana

Benjamín Martínez e Eduarda Esperanza Cepeda foron dous ourensáns que a mediados dos anos cincuenta decidiron cruzar o océano, pero non o fixeron para México ou Venezuela, senón para unha illa na que montaron unha humilde tenda

Malia que a primeira luz viuna en Vigo, todos o tiñamos por ourensán de Ventosela porque foi na casa dos avós onde tomou conciencia de sermos fillos dunha lingua á que lle había dedicar a vida. Á lingua e ós que, a fouce e a martelo a cicelaron ata nós

Como portador dos apelidos Conde Cid, non podía ser doutro lugar ca de Allariz, concretamente de Vilaboa, a onde volvía con frecuencia logo de ter feito fortuna en Cuba co comercio de auga mineral, a Guinness e outras cervexas de importación

Como portador dos apelidos Conde Cid, non podía ser doutro lugar ca de Allariz, concretamente de Vilaboa, a onde volvía con frecuencia logo de ter feito fortuna en Cuba co comercio de auga mineral, a Guinness e outras cervexas de importación

Nacido en Ribadavia, malia que dende o primeiro ano o seu asentamento vital tivo como escenario a cidade de Vigo, á que lle dedicou os grandes folgos da súa existencia, como promotor dunha modernidade para Galicia na que acabou crendo el só

Coa nai en Bos Aires, creceu na casa dos avós, na aldea de Castrelo. Disque dende moi neno gustáballe o canto e con 13 anos ganou un concurso radial de flamenco en Oviedo. Así foi como Álvaro Domínguez se transformou en “Álvaro del Puerto”

Nacido en Xinzo de Limia, avogado, penalista, profesor de Dereito en Panamá, cónsul de Guatemala e de Costa Rica na Coruña e Ourense, republicano e articulista, todo iso foi un Julio Carballo que loitou contra Bugallal e ó final tivo que emigrar

Nacido cando o século dezanove dobraba o calendario, estudou medicina e xa dende a etapa do Instituto deu mostras dunha vocación social que exacerbou, xa como doutor, ó volver a Ourense, fose no agrarismo, no Liceo ou na Deputación

De tódolos personaxes que teñen asomado nestas crónicas anónimas, se alguén responde literalmente a ese concepto é Leopolda Ferreiro, unha das irmás Celso Emilio, quen, entre 1938 e 1943, dedicou a vida á custodia dos presos da guerra civil